Arian a bancio

Fel gweddill y Deyrnas Unedig, rydym ni’n defnyddio’r bunt (£) yma yng Nghymru. Mae 100 ceiniog (c) i bob punt (£). Daw arian papur mewn symiau o £5, £10, £20 a £50 ac mae darnau arian yn dod mewn symiau o 1c, 2c, 5c, 10c, 20c, 50c, £1 a £2.

Yn y trefi a’r dinasoedd mawr, mae bron pob man yn derbyn cardiau credyd a debyd. Fe gewch chi hi’n hawdd defnyddio cerdyn mewn siopau mawr a siopau bach annibynnol, mewn bwytai crand a chaffis lleol. Mae talu’n ddigyffwrdd â cherdyn yn dod yn fwyfwy cyffredin. Mae nifer o beiriannau codi arian hefyd ar gael sy’n derbyn yr holl brif gardiau credyd a debyd rhyngwladol.

pâr yn cario bagiau siopa yn arcêd siopa yng Nghaerdydd
shopping in St David's 2 Shopping Centre, Cardiff
shoppers walking in St Mary's Street, Cardiff with buildings in the background
Siopa yng Nghanolfan Siopa Dewi Sant 2, ar Heol Eglwys Fair ac yn Arcêd y Castell yng Nghaerdydd

Costau byw yng Nghymru

O’i gymharu â gweddill y Deyrnas Unedig, mae costau byw yma yng Nghymru yn gymharol isel. Mae’r rhan helaeth o’r boblogaeth yn mwynhau bywyd o ansawdd uchel. Â rhai o ardaloedd gwledig ac arfordirol harddaf y Deyrnas Unedig ar y stepen drws, mae nifer cynyddol o bobl yn symud i Gymru i chwilio am well cydbwysedd o ran gwaith a hamdden.

Mae costau ar gyfer pethau fel bwyd, teithio ac adloniant yng Nghymru yn tueddu i fod 15% yn is na gweddill y Deyrnas Unedig’ – Y Swyddfa Ystadegau Gwladol, 24 Ionawr 2019"

Mae costau byw yng Nghymru yn amrywio wrth gwrs yn dibynnu ar ble rydych chi’n byw a faint o gyflog rydych chi’n ei ennill. Mae cyflogau’n cymharu’n ffafriol â’r rheiny mewn rhannau eraill o’r Deyrnas Unedig y tu allan i ddinasoedd mawr fel Llundain, Caeredin a Manceinion. Mae pobl yma yn tueddu i ennill oddeutu 11% yn is na’r cyfartaledd cyflog yn y Deyrnas Unedig, ond mae costau byw wythnosol ar gyfer pethau fel bwyd, teithio ac adloniant yng Nghymru yn tueddu i fod oddeutu 15% yn is na gweddill y Deyrnas Unedig. Costau sy’n gysylltiedig â phrisiau tai yw prif wariant misol pobl fel arfer ac mae’r costau hynny hefyd yn sylweddol is na gweddill y Deyrnas Unedig. Byddwch yn talu 35% ar gyfartaledd yn is am eiddo yng Nghymru o’i gymharu â’r Deyrnas Unedig ar y cyfan.

Bwyta ac yfed yn y Wright’s Food Emporium. Caerdydd
Bwyta ac yfed yn y Wright’s Food Emporium, Caerdydd

Arian wedi ei greu yng Nghymru

Mae holl ddarnau arian y Deyrnas Unedig yn cael eu creu yng Nghymru. Mae’r Bathdy Brenhinol wedi ei leoli yn Llantrisant yn ne-ddwyrain Cymru. Nid creu darnau arian i’r Deyrnas Unedig yn unig a wna’r Bathdy chwaith. Mae’n enwog ar draws y byd am ei draddodiad hir o grefftwaith ac am ansawdd uchel y ceiniogau. Dyma’r bathdy mwyaf blaenllaw yn y byd sy’n allforio’i gynnyrch ac mae’n creu darnau arian ar gyfer oddeutu 60 o wahanol wledydd ar draws y byd.

 

Archwiliad agos o ddarn o ddeg o geiniog ceiniog yn y Mintdy Brenhinol, Llantrisant
Coins in display
Golwg agos o ddarn hanner can ceiniog newydd sbon yn y Bathdy Brenhinol yn Llantrisant

Mae sefydliad y Bathdy Brenhinol yn dyddio’n ôl dros 1000 o flynyddoedd ond cafodd y safle presennol yn Llantrisant ei agor gan y Frenhines yn 1968. Mae oddeutu 900 o bobl yn cael eu cyflogi yno. Maent yn cynhyrchu cyfanswm anhygoel o bum biliwn o ddarnau arian mewn blwyddyn. Mae hynny’n llawer iawn o arian!

Canolfan y Royal Mint Experience

Mae’r ganolfan ymwelwyr yn y Bathdy Brenhinol yn un o’r atyniadau twristaidd mwyaf poblogaidd yn ne Cymru. Mae ar agor bob dydd ac mae yno ardaloedd gwahanol er mwyn darganfod hanes y Bathdy a sut y caiff darnau arian eu dylunio, eu creu a’u cadw’n ddiogel rhag iddynt gael eu dwyn. Cewch hefyd gyfle i weld ceiniogau prin, eithriadol o werthfawr a medalau o wahanol gyfnodau.

Darganfyddwch fwy am beth i’w ddisgwyl wrth ymweld â’r Royal Mint Experience ar wefan Croeso Cymru.

Medalau o Gemau Olympaidd Llundain 2012, wedi eu creu yn y Royal Mint Experience yn Llantrisant
Medals at The Royal Mint Experience, Llantrisant
Medalau o Gemau Olympaidd Llundain 2012, a gynhyrchwyd gan The Royal Mint Experience, Llantrisant a Medalau yn y Royal Mint Experience, Llantrisant

Straeon cysylltiedig